PARK MIEJSKI
Przeszłość
MOZARTHALLE - MUSZLA KONCERTOWA
W PARKU MIEJSKIM W SZCZECINKU (NEUSTETTIN)
PROJEKT WALTERA LITZKOWA Z ROKU 1939

Prezentujemy zachowany w szczecineckim Oddziale Archiwum Państwowego Koszalin projekt architektoniczny tzw. Mozarthalle z lat 30-tych XX wieku. Mozarthalle miała być muszlą koncertową połączoną z otwartą od strony południowej dwuskrzydłową galerią. Przewidywano usytuowanie tego kompleksu w centalnej części Parku Miejskiego, tuż obok istniejącego ogólniaka im. księżnej Elżbiety. Budynek ten przeznaczony był dla kuracjuszy, zwłaszcza dla osób z chorobami płuc, które z braku w tym czasie skutecznych leków musiały spędzać wiele czasu na świeżym powietrzu.
Spędzanie czasu w bezwietrznym, chronionym przed opadami atmosferycznymi miejscu znacznie skracało okresy rekonwalescencji. A na dodatek Niemcy szykowały się do wojny, a wojna to także konieczność zapewnienia skutecznego i szybkiego leczenia rannych.

Projektantem kompleksu był, jak wynika z pieczęci na zamieszczonych planach, architekt Walter LITZKOW, mieszkaniec Szczecinka, członek Ogólnoniemieckiej Izby Sztuk Pięknych. Zamiar został zrealizowany jedynie częściowo. Powstała muszla koncertowa (Mozarthalle), ale niestety zrezygnowano z wybudowania dwuskrzydłowej, półotwartej galerii.

Prawdopodobną przyczyną był brak materiałów budowlanych oraz ewentualne względy obronne - budowla mogła przesłaniać pole ostrzału dla bunkrów usytuowanych po drugiej stronie jeziora Trzesiecko. Pozostały nikłe ślady tych problemów w opublikowanej, zachowanej dokumentacji. , ale istnieją też inne, nieopublikowane przekazy wyraźnie wspominające o braku materiałów budowlanych, których głównym odbiorca był w tym czasie Wehrmacht.

Ostatni taki ślad problemów zaopatrzeniowych z materiałami budowlanymi (drewnem, stalą oraz cementem) do budowy "nojsztetińskiej" Mozarthalle odnaleziono w końcu maja 2006 roku w szczecineckim Oddziale Archiwum Państwowego. Jest to oficjalna korespondencja pomiędzy Miejskim Urzędem Budowlanym (Stadtbauamt) a Burmistrzem Neustettin z czerwca 1939 roku - 2 i pół miesiąca przed agresją hitlerowskich Niemiec na Polskę.
Dokument ten publikujemy . Prawdopodobnie była to ostateczna przyczyna rezygnacji z budowy skrzydeł (galerii) i dlatego Mozarthalle pozostała w miarę zwyczajną muszlą koncertową.

Szkoda, że się tak stało, gdyż właśnie owa galeria nadawała nie tylko muszli koncertowej, ale całemu miastu specyficzny charakter miasta uzdrowiskowego, wypoczynkowego, kurortu. Ponadto planowano ozdobienie pólnocnej fasady, od dzisiejszej ulicy Ordona postacią fauna, prawdopodobnie germańskiego leśnego bożka. Miało to związek z propagowanych kultem germańskiej, aryjskiej rasy.

Uważna analiza przedstawianego dokumentu pozwala przypuszczać, że to właśnie na bazie tego projektu powstała okrojona z galerii muszla koncertowa (ze skrzydeł pozostały niewielkie części, przeznaczone podobnie jak dzisiaj na garderoby artystów).
Wyraźnie widoczne na reprodukcji szczegóły zamocowania np. drewnianych filarów czołowej części budynku hali koncertowej w betonowych fundamentach, identyczne po dziś dzień (choć drzewca filarów były wymieniane) świadczą o tym, że ten przemyślany projekt został zrealizowany w podstawowej części. Ponadto istnieje więcej podobieństw w konstrukcji i architekturze, wymiarach i proporcjach budynku.

Może warto powrócić do zamysłu architekta Litzkowa sprzed szęśćdziesięciu lat i niekoniecznie poprzez dobudowanie galerii do istniejącej muszli koncertowej nadać miastu specyficzny charakter miasta wypoczynku ?

Zapraszamy do obejrzenia planu ! Kliknij na odsyłacz (link)


Dokumentacja Archiwum Państwowego Oddział Szczecinek - Zespół "Akta miasta Szczecinka (1684-1945) - dokumentacja techniczna", sygn. 7, str. 187.

Wcześniej określiłem nieprawidłowo ten zespół akt jako Zespół "MZBM Szczecinek - Plany techniczne - jez. Trzesiecko teczka nr 7.", za co Internautów, Czytelników przepraszam !

Marek W. Piłat
30 listopada 2002 r.
Poprawiono 26 maja 2006 roku



adres poczty elektronicznej Redakcji szczecinecka_gazeta@poczta.onet.pl